لێحاڵی کوردستان: زیاتر لە ١٥٠ هەزار کەس لە مۆراکۆ بەهۆی لافاوەوە ئاوارە بوون، ئاو بەردەوامە لە بەرزبوونەوە

مۆراکۆ - ئاژانسی هەواڵی ئەخباری

مۆراکۆ: زیاتر لە ١٥٠ هەزار کەس بەهۆی لافاوەوە ئاوارە بوون، ئاو بەردەوامە لە بەرزبوونەوە لەنێو ترسی دووبارەبوونەوە

لە گوندی ئولەد عومەر، دانیشتووان ناچار بوون بە پەلە ماڵەکانیان جێبهێڵن دوای ئەوەی بڵندگۆی مزگەوتەکان هۆشدارییەکی بەپەلەیان سەبارەت بە هاتنەژوورەوەی ئاوی لافاو بڵاوکردەوە. بەرپرسان ژمارەیەکی دڵتەزێن پشتڕاست دەکەنەوە: تەنها لە هەفتەی ڕابردوودا زیاتر لە ١٥٠ هەزار کەس ڕاگوێزراون. بەرزبوونەوەی بەردەوامی ئاو، گەیاندووەتە دۆخێکی قەیرانی مرۆیی قوڵتر، و جەخت لەسەر لاوازی زۆرێک لە ناوچەکان دەکاتەوە بەرامبەر کارەساتە کەشوهەواییە توندەکان.

نزیک شاری قەنیترە، کە ناوەندێکی گرنگە بۆ دانیشتوانی ئاوارە، نزیکەی ٤٠ هەزار کەسی ڕاگوێزراو ئێستا لەناو ڕیزێک چادری شیندا دەژین. ئەم پەناگە کاتیانە شایەتییەکی ڕوونی کۆچبەرین، کە پەنا بۆ خێزانە بێ ماڵ و حاڵەکان دەدەن. هەڵمەتەکانی ڕزگارکردن زۆر سەخت بوون، هەندێک لە دانیشتوان لەسەر سەربانەکانیان ڕزگار کراون، لەکاتێکدا هەندێکی تر بە بەلەم یان هەلیکۆپتەر ڕاگوێزراون. ئەم دیمەنانە قورسی لافاو و هەوڵە بێهودەکانی بۆ ڕزگارکردنی ژیان نیشان دەدەن.

قوربانیانی مرۆیی کارەساتەکە پشتڕاست کراونەتەوە بە مردنی چوار کەس تا ئێستا، لەنێویاندا منداڵێکی تەمەن دوو ساڵ. گەڕان بەدوای کەسێکی بێسەروشوودا بەردەوامە، کە ئازاری خێزانەکان زیاتر دەکات. دیمەنەکانی ناو ناوەندەکانی ڕزگارکردن کاریگەرن، خێزانەکان ڕیز دەگرن بۆ وەرگرتنی چارەسەری پزیشکی پێویست، لەکاتێکدا چاوەڕوانی گەڕانەوە بۆ ژیانی ئاسایی دەکەن کە هێشتا دوور دیارە. بەڵام کاریگەری دەروونی قوڵە: زۆرێک لە ڕزگاربووان گەورەترین ترسەکانیان دەردەبڕن، ئەگەری دووبارەبوونەوەی لافاو، کە بارێکی دەروونی زۆر گەورەیە و ژیانی ڕۆژانەیانی قورس دەکات.

ئەم لافاوانە لە کاتێکی هەستیاردان لە مۆراکۆ، کە وڵاتەکە هەوڵی گەشەی ئابووری و پێشکەوتنی کۆمەڵایەتی دەدات. کاریگەرییە درێژخایەنەکانی ئەم کارەساتە لەسەر ژێرخانەکان، کەرتی کشتوکاڵی گرنگ بۆ ئابووری نیشتمانی، و بارودۆخی ئابووری گشتی هێشتا لەژێر لێکۆڵینەوەدایە، بەڵام بێ گومان ئەمانە بەربەستێکی گەورە بۆ حکومەت لە هەوڵەکانی چاکسازی و نۆژەنکردنەوە دروست دەکەن. ئەم ڕووداوە پێویستی بە پەلەی ستراتیژی باشتر بۆ بەڕێوەبردنی مەترسی کارەساتەکان، باشترکردنی سیستەمەکانی ئاگادارکردنەوەی پێشوەختە، و نوێکردنەوەی ژێرخانەکان بۆ بەرگەگرتنی ڕووداوە کەشوهەواییە توندەکان، کە زیاتر دەبن بەهۆی گۆڕانی کەشوهەوا، جەخت دەکاتەوە.

لە وەڵامی ئەم قەیرانەدا، ڕێکخراوە مرۆییە ناوخۆیی و نێودەوڵەتییەکان بە خێرایی هەڵمەتیان ڕاگەیاندووە بۆ دابینکردنی یارمەتی، لەوانەش خۆراک، شوێن، و چارەسەری پزیشکی. بەڵام، قەبارەی پێداویستییەکان زۆر لە توانای یارمەتی سەرەتایی زیاترە، کە پێویستی بە پاڵپشتی بەردەوام و پلاندانانی درێژخایەن هەیە بۆ چاکسازی کۆمەڵگا زیانلێکەوتووەکان. خەڵکی ئاوارە ڕووبەڕووی سەختی گەورە دەبنەوە، نەک تەنها لە دابینکردنی پێداویستییە بنەڕەتییەکانیان، بەڵکو لە چارەسەرکردنی کاریگەرییە دەروونییەکان و ترس لە داهاتووی نادیار.

ئەم کارەساتە نوێیە وەک هۆشدارییەکی توند وایە لەسەر گرنگی ئامادەکاری بۆ کارەساتە سروشتییەکان، وەبەرهێنان لە ژێرخانە بەردەوامەکان لەگەڵ گۆڕانی کەشوهەوا، و زیادکردنی هۆشیاری گشتی سەبارەت بە مەترسییەکانی لافاو. هەروەها ڕۆڵی گرنگی کۆمەڵگا ناوخۆییەکان لە وەڵامی سەرەتاییدا، نیشاندانی یەکگرتوویی و پاڵپشتی هاوبەش لە کاتە سەختەکاندا، جەخت دەکاتەوە. چیرۆکی گوندی ئولەد عومەر و هەزاران گوندی تر کە زیانیان بەرکەوتووە، شایەتی هێزی سروشت و بەردەوامی ڕۆحی مرۆڤە، بەڵام هەروەها بانگێکی پەلەیە بۆ هەنگاوی زیاتر لە پێشگرتن و ئامادەکاری بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی داهاتوو.

سەرچاوە: ئاژانسی هەواڵی ئەخباری