قەیرانی کریستی نۆم: پشێوی و پرسیار لە وەزارەتی ئاسایشی ناوخۆ

ویلایەتە یەکگرتووەکان - ئاژانسی هەواڵی ئەخباری

قەیرانی کریستی نۆم: پشێوی و پرسیار لە وەزارەتی ئاسایشی ناوخۆ

وەزارەتی ئاسایشی ناوخۆ (DHS) لە ئێستادا لە قۆناغێکی پشێوی دیاریکراودایە، کە بە بڵاوبوونەوەی گومانەکان دەربارەی لەسەرمانگرتنی نزیک بۆ وەزیر کریستی نۆم و ڕاپۆرتە بەرفراوانەکان دەربارەی "کولتوری ترس" لەنێو کارمەندانییدا سەرهەڵداوە. ئەم کێشە ناوخۆییانە بەهۆی قەیرانە گەورەکانی کارپێکردنەوە قورستر بوون، لەوانەش کۆتاییهاتنی بودجەی DHS، کە بووەتە هۆی داخستنی حکومەتی بەشەکی. ئەم داخستنە کاریگەری ڕاستەقینەی هەیە و بوارە هەستیارەکان وەک ئاسایشی فڕۆکەخانەکان و ئۆپەراسیۆنەکانی فریاگوزاری کارەساتبار کە لەلایەن ئاژانسی فیدراڵی بەڕێوەبردنی کارەساتبار (FEMA) بەڕێوەدەبرێن، دەگرێتەوە.

زیاتر لەم فشارە، دوایین داتاکانی ڕاپرسی ئاماژە بە گۆڕانێکی ڕوونی هەستی گشتی دەدەن. زۆرینەی دەنگدەرانی ناوبەناو پشتگیری لە داواکانی پارتی دیموکراتی بۆ چاکسازی لەناو ئیدارەی کۆچ و گومرگ (ICE) دەکەن و ئامادەن بودجەی DHS بلۆک بکەن تا ئەو کاتەی ئەم چاکسازییانە پەسەند دەکرێن. لە سەرووی ئەمەشەوە، بەشێکی بەرچاو لە گەلی ئەمریکا پێیان وایە کە وەزیر نۆم دەبێت لە پۆستەکەی لاببرێت. وەک وەڵامێک بۆ ئەم نیگەرانییە بەردەوامانە، ڕۆژنامەی The Wall Street Journal لێکۆڵینەوەیەکی وردی لە پرۆسەکانی بڕیاردانی نۆم لە DHS ئەنجام داوە. میشێل هاکمان، پەیامنێری کاروباری کۆچ و هاوکار لە نووسینی چیرۆکێکی بەربڵاو کە وردەکاری لەسەر لەکارلادانی ناکۆکی ئارای ئاسمانی گارد کوست کراوەتەوە، چەند ڕۆژێک پێش ئێستا لە پۆدکاستی "Today, Explained"دا باس لەو درامایە کرد کە لە DHS ڕوودەدات.

لێکۆڵینەوەکە ئاماژە بە خاڵێکی وەرچەرخانی گرنگ دەکات دوای کوشتنی ئەلێکس پریتی لە مینیاپۆلیس. سەرچاوەکان ئاماژە بەوە دەکەن کە دوای ڕووداوەکە، نۆم هەستی بەوە کرد کە بەرپرسیارێتی سەرەکی قەیرانە گشتی و سیاسییەکان دەکەوێتە ئەستۆی. هەستی بە گۆڕانی باری ناو حکومەت کرد، و گوایە هەوڵی بۆ ڕزگارکردنی ناوبانگەکەی داوە. ڕاوێژکاری باڵای، کوری لێڤاندۆڤسکی، پەیوەندی بە لێکۆڵەری ڕاپرسی سەرۆک ترامپ، تونی فابریزێیۆ، کردووە داوای هاوکاری بۆ دروستکردنی ڕێکلامێک کردووە کە نۆم وەک سەرکردەیەکی بەهێز و یەکلاکەرەوە پیشان بدات، بە مەبەستی گۆڕینی ڕەوتەکە لە کوشتنەکانی مینیاپۆلیس کە ئەو تۆمەتبار کرابوو. بەڵام، ئەم داوای هاوکارییە بە بێدەنگییەکی تەواو وەڵام درایەوە. فابریزێۆ تەنها وەڵامی نەداوەتەوە، بەڵکو وردەکاری داواکەی لەگەڵ کەسانی تردا هاوبەش کردووە، کە ئەمەش نیشانەی کەمبوونی پشتگیرییە لەناو بازنەی نزیکی سەرۆک.

بێ کرداربوونی فابریزێۆ دەگەڕێتەوە بۆ زانینی وردی هەستەکانی سەرۆک ترامپ. لەو کاتەدا، ترامپ گوایە لە نۆم بێزار بووە. ئەو لێدوانە گشتییەکانی نۆمی بینیوە، لەوانەش بەراوردکردنی ڕووداوی مینیاپۆلیس بە کردەوەیەکی تیرۆریستی، و ناڕازی بووە لە ڕوماڵی نەرێنی میدیایی. هەرچەندە ترامپ هێشتا ئامادە نەبوو دەریک بکات، بەڵام ئاشکرابوو کە ئامادە نییە هاوکاری سیاسی پێشکەش بکات. ئەم دۆخە، بارودۆخی سیاسی ئاڵۆزی دەوروبەری ماوەی نوێبونەوەی نۆم دەردەخات.

پەیوەندی نێوان نۆم و لێڤاندۆڤسکی زیاتر لە ڕۆڵی فەرمی وەزیر و ڕاوێژکاری باڵا دەڕوات. ڕاپۆرتەکانی پێشووی The Wall Street Journal ئاماژەیان بەوە داوە کە لێڤاندۆڤسکی، کە یەکەم بەڕێوەبەری بانگەشەی ترامپ بووە و وەک هاوڕێیەکی نزیکی کەسی سەرۆکی پێشوو ماوەتەوە، نزیکەی ساڵی 2019 ەوە لەگەڵ نۆمدا پەیوەندی هەیە. پێدەچێت لێڤاندۆڤسکی ڕۆڵی گرنگی گێڕابێت لە پاڵپشتیکردنی دانانی نۆم وەک وەزیری DHS، و ئەم پۆستەی بە هەنگاوێکی ستراتیژی بۆ کاروانی سیاسییەکەی زانیوە. جێی باسە، گوایە سەرۆک ترامپ ئاگاداری ئەم پەیوەندییە بووە، تەنانەت گاڵتەی پێ کردووە. بەڵام، ئەو ناڕەحەتی خۆی دەربڕیوە لە دانانی لێڤاندۆڤسکی لە پۆستی سەرۆکی ئیدارە بەهۆی پەیوەندی کەسییەکەیان. بۆ زیاتر ئاڵۆزکردنی دۆخەکە، هم لێڤاندۆڤسکی و هم نۆم هاوسەرگیریان لەگەڵ کەسانی تردا کردووە. هەرچەندە بە شێوەی گشتی نکۆڵی لە پەیوەندییەکی ڕۆمانسی دەکەن، بەڵام سەرچاوە ناوخۆییەکان ئاماژە بەوە دەدەن کە پەیوەندییەکەیان نهێنییەکی کراوەیە. گوایە لێڤاندۆڤسکی زۆر لەگەڵ نۆم گەشت دەکات، لە زۆرێک لە وێنەکاندا لە تەنیشتییەوە دەردەکەوێت، و وەک کەسێکی نزیک و جیا نەکراو وەسف کراوە، زۆرجار لە کۆبوونەوەکانیدا ئامادەیە.

لە ماوەی کارکردنیدا، نۆم شێوازێکی ڕێبەرایەتی تایبەتی لەناو DHS دا دروستکردووە، کە بە نمایشی زۆر دیار و زۆرجار شانۆیی لە جێبەجێکردنی یاساکانی کۆچدا دەستنیشان کراوە. ئەو بەشداری لە هێرشەکانی ICE کردووە، جلوبەرگی سەربازی وەک جاکێتی پارێزگاری لە گوللە پۆشیوە، لەناو فڕۆکەی پاسەوانی کەناردا وێنەی گرتووە، و وێنەی لەگەڵ چەکی سواری قورسدا گیراوە. ئەم شێوازە زۆر فۆتۆجینیکە، لەگەڵ گرنگیدانی ورد بە ڕواڵەتی کەسییەکەی، بووەتە نیشانەیەک بۆ چالاکییە گشتییەکانی. بەڵام، ئەم ستراتیژییە ڕووبەڕووی بەرخۆدانی ناوخۆیی بووەتەوە. زۆرێک لەناو ICE پێیان وایە کە ئەم شێوازە نمایشییە کاریگەری ئۆپەراسیۆنەکان کەم دەکاتەوە، ڕای گشتی دوور دەخاتەوە، و ئەگەری هەیە کارمەندانی پۆلیس بخاتە مەترسییەوە. باسەکە لە ستایشی بوێری پێشبینیکراوی بۆ ڕەخنە گۆڕاوە، بە تایبەتی دوای ڕووداوەکانی مینیاپۆلیس.

لە سەرەتادا، دوای یەکەم تەقەکردن لە مینیاپۆلیس، نۆم و تیمییەکەی پلەیەکی هاوسۆزییان وەرگرت. بەڵام، کاتێک تەقەکردنێکی تر ڕوویدا و ڤیدیۆکە بڵاوکرایەوە، ئیدانەیەکی بەرفراوان دروست بوو، کە بووە هۆی ئەوەی پشتڕاستکردنەوەی کردارەکان ئەستەم بێت. کاردانەوەی نەرێنی گشتی هەڕەشەی زیانگەیاندن بە یەکێک لە بەهێزترین لایەنە سیاسییەکانی سەرۆک ترامپ – سیاسەتی کۆچ – کرد. ئەمەش بووە هۆی پاشاگەردانی لەناو حکومەتدا، و زۆرێک بەدوای قوربانییەکدا دەگەڕان. گرنگە ئاماژە بەوە بکرێت کە ڕەخنەکان تەنها لە دوژمنانی سیاسییەوە نەهاتوون. کەسایەتییە دیارەکانی بزووتنەوەی پارێزگارانی نزیک لە ترامپ، وەک ڕۆدنی سکۆت، کۆمیسەری سنوور و گومرگ، ناڕەزایەتیی توندیان دەربڕیوە. گوایە سکۆت بە تایبەتی لە کردارەکانی نۆم و دەستوەردانی پێشبینیکراوی لە پڕۆگرامی کۆچی حکومەتەکەدا نیگەران بووە، و ئەو وەک ڕێگرێک نەک وەک کەسێکی سوودمەند سەیر کردووە.

یەکگرتنی قەیرانە ئیدارییەکان، لێکەوتە سیاسییەکان، و پەیوەندییە کەسییەکان، دۆخێکی زۆر ئاڵۆز و ئەگەری هەیە ناجێگیرکەر لە وەزارەتی ئاسایشی ناوخۆدا دروست کردووە. وردبینی بەردەوام لەسەر سەرکردایەتی وەزیر نۆم، پرسیاری گرنگ لەسەر کاریگەری ئۆپەراسیۆنی داهاتووی وەزارەتەکە و توانای بۆ مامەڵەکردن لەگەڵ پرسە بەپەلەکانی ئاسایشی نیشتمانی و کۆچ، دەورووژێنێت.

ئاژانسی هەواڵی ئەخباری