زانایان پلانێکی بوێرانە بۆ گرتنی کلکدارە نێوان ئەستێرەییەکە 3I/ATLAS ئاشکرا دەکەن

جیهانی - ئاژانسی هەواڵی ئەخباری

زانایان پلانێکی بوێرانە بۆ گرتنی کلکدارە نێوان ئەستێرەییەکە 3I/ATLAS ئاشکرا دەکەن: پێشبڕکێیەک لەگەڵ کاتدا بۆ هەڵدانی نهێنییە گەردوونییەکان

لە هەنگاوێکی بوێرانەدا بەرەو تێگەیشتن لە تەنە گەردوونییە نهێنییەکان، توێژەرانی دەستپێشخەریی لێکۆڵینەوەی نێوان ئەستێرەیی (i4is) پلانێکی داهێنەرانەیان بۆ گرتنی کلکدارە نێوان ئەستێرەییەکە 3I/ATLAS ئاشکرا کردووە. ئەم تەنە، کە تەنها سێیەمین میوانی نێوان ئەستێرەییە کە تا ئێستا دۆزرابێتەوە، دەرفەتێکی بێ نرخە بۆ فەلەکناسان بۆ لێکۆڵینەوە لە ماددەکان لە سیستەمە ئەستێرەییەکانی ترەوە، بەڵام بەهۆی خێرایی زۆر و درەنگ دۆزینەوەیەوە، ئاستەنگگەلێکی زۆر گەورە دروست دەکات. ستراتیژییە پێشنیارکراوەکە، کە بریتین لە هەڵدانی لە ساڵی 2035 و سوودوەرگرتن لە مانۆڕی ئۆبەرتی خۆر، بەسەر سنووردارکردنە ئێستاییەکاندا زاڵ دەبێت و ڕێگایەکی هیوابەخش بۆ لێکۆڵینەوەی وردی ئەم تەنە گەردوونییە کاتییە پێشکەش دەکات.

هاتنی 3I/ATLAS بۆ سیستەمی خۆرەکەمان چەندین پێشنیاری بۆ ئەرکێکی یەکگرتوو دروست کرد بۆ لێکۆڵینەوەی وردی. وەک سێیەمین تەنە نێوان ئەستێرەیی (ISO) کە تا ئێستا دۆزرابێتەوە، دەوڵەمەندیی زانیارییەکان کە لێکۆڵینەوە ڕاستەوخۆکان دەتوانن پێشکەشی بکەن لە زۆر ڕووەوە بنەڕەتی دەبێت. بەڵام، پێکهاتەی ئەرکەکە بۆ گرتنی کلکدارێکی نێوان ئەستێرەیی، ئاستەنگگەلێکی زۆر گەورە بۆ دیزاینەران و پلانداڕێژەرانی ئەرکەکان دروست دەکات. لەوانە، ئاستی ئامادەیی تەکنەلۆژی (TRL) سیستەمە پێشنیارکراوەکانی پاڵنەر، کە لە موشەکە ئاساییەکانەوە تا پاڵنەری وزەی ئاراستەکراو (DEP) دەگرێتەوە.

تا ئێستا، پێشنیارەکانی ئەرکەکان سەرەتا سەرنجیان خستووەتە سەر موشەکە کیمیاییەکان کە لە زەوییەوە هەڵدراون، وەک ئەرکی جانوس-ی ناسا و ئەرکی گرتنی کلکدار-ی ESA، یان لەسەر ئەرکە ئێستاییەکان وەک لێکۆڵەری جۆنۆ کە خولگەکانیان ڕێکدەخەن. بەڵام، ڕێبازە ڕاستەوخۆکان ڕووبەڕووی بەربەستگەلێکی زاڵنەبوون دەبنەوە. وەک ئادەم هیبەرد، ئەندازیاری نەرمەکاڵا و توێژینەوە لە ئەسترۆنۆتیکس لەگەڵ i4is و نووسەری سەرەکی توێژینەوەکە، ڕوونیکردەوە، درەنگ دۆزینەوەی کلکدارە 3I/ATLAS – دوای ئەوەی پێشتر بە خێرایی زیاتر لە 60 کیلۆمەتر/چرکە لە ناوەوەی خولگەی موشتەریدا گەشتی کردبوو – بە واتای ئەوە بوو کە پەنجەرەی هەڵدانی گونجاو بۆ ئەرکێکی ڕاستەوخۆ پێشتر تێپەڕیبوو. ئەم ئاستەنگە بنەڕەتییە وای لە تیمی توێژینەوە کرد کە چارەسەرە نائاساییەکان بگەڕێن.

چارەسەرە بنەڕەتییەکە کە لەلایەن تیمی i4is ەوە دەستنیشان کرا، ئەرکێکی ناڕاستەوخۆیە کە لە ساڵی 2035 هەڵدەدرێت و بە زیرەکی مانۆڕی ئۆبەرتی خۆر بەکاردەهێنێت. ئەم مانۆڕە، کە بە ناوی پێشەنگی موشەکی ئەڵمانی هێرمان ئۆبەرثەوە ناونراوە، سوود لە هێزی کێشکردنی زۆری خۆر وەردەگرێت بۆ زیادکردنی خێرایی کەشتییە ئاسمانییەکە بە شێوەیەکی دراماتیکی. کاتێک کەشتییەکی ئاسمانی نزیک دەبێتەوە لە خۆر، خێراییەکەی بە شێوەیەکی سروشتی بەهۆی کێشکردنەوە زیاد دەکات و لە نزیکترین خاڵ (پێریهێلیۆن) دەگاتە زۆرترین ئاستی. لەم خاڵە گونجاوەدا، کەشتییە ئاسمانییەکە بزوێنەرەکانی دادەگیرسێنێت، کاریگەریی 'سڵینگشۆت' بەرز دەکاتەوە و بە خێراییەکی زۆر گەورە پاڵی پێوە دەنێت کە توانای گرتنی تەنێکی نێوان ئەستێرەیی خێرا وەک 3I/ATLASی هەیە.

بۆ پەرەپێدانی ئەم پلانە ئاڵۆزە، هیبەرد نەرمەکاڵای Optimum Interplanetary Trajectory Software (OITS)ی بەکارهێنا، کە خۆی دیزاینی کردبوو، پرۆگرامێکی ئاڵۆز کە بە تایبەتی بۆ هەڵسەنگاندنی گونجاویی ئەرکە ڕاستەوخۆ و ناڕاستەوخۆکان بۆ گرتنی ISOs دروست کرابوو. ئەم نەرمەکاڵایە کارنامەیەکی سەلمێنراوی هەیە بۆ چارەسەرکردنی ئەرکەکان کە مانۆڕی ئۆبەرتی خۆریان تێدایە، لەوانەش توێژینەوەیەکی پێشووی i4is بۆ 'پڕۆژەی لایرا'، ئەرکێک کە بۆ گرتنی 'ئومواموا' دیزاین کرابوو، یەکەمین ISO کە تا ئێستا دۆزرابێتەوە. بەکارهێنانی ستراتیژیی یارمەتییە کێشکردنییەکان و/یان مانۆڕی ئۆبەرث بەشێکی دانەبڕاوە لە سەرکەوتنی پڕۆژەی لایرا و ئەرکەکانی تر کە OITS بەکاردەهێنن.

وتارەکەی تیمەکە بۆ بڵاوکردنەوە لە گۆڤاری کۆمەڵەی نێوان هەسارەیی بەریتانی (JBIS) قبوڵ کراوە، کە ت. مارشاڵ یوبانکس، زانای سەرەکی لە Space Initiatives Inc.، و ئەندریاس هاین، پرۆفیسۆری یاریدەدەر لە ئەندازیاریی ئاسمانی لە زانکۆی لوکسەمبۆرگ، هاوکار نووسەرن. ئەم هاوکارییە فرە-دیسپلینارییە ئاڵۆزی و داهێنانخوازی پێویست بۆ ئەم جۆرە هەوڵە ئاسمانییە گەورانە دووپات دەکاتەوە. ئەرکە پێشنیارکراوەکە تەنها ئامانجی گرتنی 3I/ATLAS نییە، بەڵکو ئەنجامدانی لێکۆڵینەوەیەکی وردە کە دەتوانێت پێکهاتە، پێکهاتە و سەرچاوەکانی ئاشکرا بکات، داتای بێ نرخ لەسەر چۆنیەتی دروستبوونی هەسارەکان لە سیستەمە ئەستێرەییەکانی تردا دابین بکات.

توانای دەستڕاگەیشتن و لێکۆڵینەوە لە تەنە نێوان ئەستێرەییەکان گۆڕانکارییەکی بنەڕەتییە لە فەلەکناسیدا. لەبری پشت بەستن بە چاودێرییە دوورەکان، ئەرکێکی گرتن وەک ئەوەی لەلایەن تیمی i4is ەوە پێشنیار کراوە، دەرفەتێکی ناوازە بۆ شیکردنەوەی ناوخۆیی یان تەنانەت کۆکردنەوەی نموونە پێشکەش دەکات، کە ڕێگای نوێ بۆ تێگەیشتن لە مێژووی گەردوونی هاوبەشمان دەکاتەوە. لە کاتێکدا کە ئاستەنگە تەکنەلۆژییەکان هەر ماون، ئەم پێشنیارە ڕۆحی داهێنانخوازی مرۆڤایەتی لە هەوڵە بێوچانەکەیدا بۆ گەڕان بەدوای دوورترین گۆشەکانی گەردووندا بەرجەستە دەکات.

ئاژانسی هەواڵی ئەخباری