بەرزبوونەوەی بێ پێشینەی نرخەکانی پەلەوەر و هێلکە لە مەتروح نیگەرانیی لای بەکاربەران دروست دەکات

مەتروح - ئاژانسی هەواڵی ئەخباری

بەرزبوونەوەی بێ پێشینەی نرخەکانی پەلەوەر و هێلکە لە مەتروح نیگەرانیی لای بەکاربەران دروست دەکات

بازاڕەکانی پەلەوەر و هێلکە لە پارێزگای مەتروح ئەمڕۆ سێشەممە، 3ی شوباتی 2026، شەپۆلێکی بێ پێشینەی بەرزبوونەوەی نرخەکانیان بەخۆوە بینی، کە نیگەرانییەکی فراوانی لەنێوان بەکاربەران و بازرگاناندا بە یەکسانی دروست کردووە. بۆرسەی پەلەوەری ناوخۆیی، بەرزبوونەوەی پێنج جونیەی لە نرخی کیلۆی مریشکی سپی لە کێڵگەدا تۆمار کرد، کە نرخەکانی کۆتایی بەکاربەری بۆ ئاستێکی پێوانەیی بەرز کردەوە، لەگەڵ پێشبینییەکان بۆ بەردەوامبوونی ئەم بەرزبوونەوانە لە سایەی زیادبوونی ئالنگارییە ئابوورییەکاندا.

بەپێی نوێترین زانیارییەکانی بورسەی پەلەوەری مەتروح و بازاڕە ناوخۆییەکان، نرخی کیلۆی مریشکی سپی لە کێڵگەدا گەیشتووەتە 85 جونیە، و بە 95 جونیە بۆ هەر کیلۆیەک بە بەکاربەری کۆتایی دەفرۆشرێت. ئەم بەرزبوونەوەیەی 5 جونیە لە نرخی کێڵگەدا، گوزارشت لە فشارێکی بەرچاو دەکات کە سێکتەری پەلەوەر رووبەڕووی بووەتەوە و کاریگەری راستەوخۆی لەسەر توانای کڕینی هاوڵاتیان هەیە، بەتایبەت کە پەلەوەر سەرچاوەیەکی سەرەکی پرۆتینە لە خۆراکی رۆژانەی زۆربەی خێزانە میسرییەکاندا.

بەرزبوونەوەی نرخەکان تەنها بە مریشکی سپی سنووردار نەبوو، بەڵکو جۆرەکانی تری پەلەوەر و هێلکەشی گرتەوە. نرخی مریشکی ساسۆ، کە بەهۆی کوالێتییەکەیەوە داواکارییەکی زۆری لەسەرە، گەیشتە نزیکەی 110 جونیە بۆ هەر کیلۆیەک لە کێڵگە و بورسەی پەلەوەردا، لە کاتێکدا لە دوکانە بازرگانییەکاندا بە 120 جونیە بۆ هەر کیلۆیەک دەفرۆشرا. سەبارەت بە مریشکی بەلدی، کە بە تامی تایبەتی خۆی ناسراوە، 120 جونیە لە کێڵگە و بورسەی پەلەوەردا تۆمار کرا، و لە بازاڕەکاندا بۆ بەکاربەران گەیشتە 130 جونیە.

لەبارەی بەرهەمە لاوەکییەکانەوە، نرخی کیلۆی پەنێ (فیلێ)، کە یەکێکە لە بەرهەمە زۆر بەکاربراوەکان، بەرزبووەوە و لەنێوان 200 بۆ 210 جونیە بۆ هەر کیلۆیەک دەگۆڕێت، کە وای لێدەکات بۆ زۆر کەس بەدەستنەهاتوو بێت. ئەم نرخە بەرزانە نیشانەیەکن بۆ تێچووی زۆری بەخێوکردن و پرۆسێسکردنی پەلەوەر، کە لە کۆتاییدا دەبێتە بارگرانییەکی زیادە لەسەر بەکاربەر.

سێکتەری هێلکەش کاریگەری ئەم بەرزبوونەوەی نرخەی بەسەردا هات. نرخی کارتۆنێک هێلکەی سپی ئەمڕۆ 120 جونیە تۆمار کرا، لە کاتێکدا نرخی کارتۆنێک هێلکەی سوور گەیشتە 125 جونیە. هێلکەی بەلدی، کە زۆرجار بەهۆی سنوورداری بەرهەمەکەیەوە گرانترینە، گەیشتە 130 جونیە بۆ هەر کارتۆنێک. ئەم ژمارانە ئالنگارییە گەورەکان نیشان دەدەن کە خێزانەکان لە دابینکردنی پێداویستییە سەرەکییەکانی پرۆتین بە نرخێکی گونجاو رووبەڕوویان دەبنەوە.

شارەزایانی ئابووری و پسپۆڕانی سێکتەری پەلەوەر، ئەم بەرزبوونەوانە دەگەڕێننەوە بۆ چەندین هۆکاری تێکەڵاو، دیارترینیان بەرزبوونەوەی بەردەوامی نرخەکانی ئالیک، وەک گەنمەشامی و سۆیا، کە گەورەترین بەشی تێچووی بەرهەمهێنان پێکدەهێنن. بێجگە لەوەش، تێچووی گواستنەوە و کارپێکردن و وزە، لەگەڵ ناجێگیرییەکانی نرخی ئاڵوگۆڕی دراوە بیانییەکان، رۆڵێکی سەرەکی دەبینن لە بەرزکردنەوەی تێچووی گشتی بۆ بەخێوکەران. هەروەها هەر کەمبوونەوەیەک لە خستنەڕوو بەهۆی نەخۆشی یان ئالنگارییە لۆجستییەکانەوە دەتوانێت قەیرانەکە قووڵتر بکاتەوە.

لە چوارچێوەیەکی پەیوەندیداردا، نوێترین زانیارییەکان ئاماژە بەوە دەکەن کە نرخی جووجەڵەی سپی لە کۆمپانیاکاندا گەیشتووەتە 25 جونیە بۆ هەر جووجەڵەیەک، کە ئەمەش نیشانەیەکی گرنگە بۆ پێشبینییەکانی داهاتووی نرخەکانی پەلەوەر. نرخی جووجەڵەی بەرزتر واتای تێچووی بەرزترە بۆ تەواوی سووڕی بەرهەمهێنان، کە ئاماژەیە بۆ بەردەوامبوونی فشاری بەرزبوونەوە لەسەر نرخەکانی پەلەوەر لە مانگەکانی داهاتوودا.

بەکاربەران و کۆمەڵەکانی پاراستنی بەکاربەر داوای دەستێوەردانی لایەنە چاودێر و حکومییەکان دەکەن بۆ وەستاندنی ئەم بەرزبوونەوە بەردەوامانە، و دۆزینەوەی چارەسەری ریشەیی کە سەقامگیری نرخەکان و بەردەستبوونی کاڵا سەرەکییەکان بە نرخێک کە لەگەڵ داهاتی هاوڵاتیاندا بگونجێت، دابین بکات، لەگەڵ پشتگیریکردنی بەخێوکەرە بچووکەکان بۆ دڵنیابوون لە بەردەوامبوونی بەرهەمهێنانی ناوخۆیی و دوورکەوتنەوە لە هەر کەمییەکی گریمانەیی لە خستنەڕوودا.

ئاژانسی هەواڵی ئەخباری