سیئۆل ئاگاداریی تۆزی زۆر ورد لادەبات، بەڵام نیگەرانییەکانی تۆزی زەرد بەردەوامن

کۆریای باشوور - ئاژانسی هەواڵی ئەخباری

سیئۆل ئاگاداریی تۆزی زۆر ورد لادەبات، بەڵام نیگەرانییەکانی تۆزی زەرد بەردەوامن

پەیمانگای لێکۆڵینەوەی تەندروستی گشتی و ژینگە سەر بە حکومەتی میترۆپۆلیتان سیئۆل بە فەرمی ڕایگەیاند کە ئاگاداریی تۆزی زۆر ورد (PM-2.5) کە لە سەرانسەری شارەکەدا کاری پێدەکرا، لە کاتژمێر 11ی شەوی 6ی کانوونی یەکەمەوە هەڵگیراوە. ئەم بڕیارە دوای ماوەیەک لە پیسبوونی هەوای بەرز دێت کە لە 4ی کانوونی یەکەمەوە دەستی پێکرد، و سوپاسگوزاریی دانیشتوانی هێنا کە بەدەست کوالێتی خراپی هەواوە دەناڵان. بەڵام، دەسەڵاتداران بە پەلە ئاگادار دەکەنەوە کە وریایی لە پلەی یەکەمدا دەمێنێتەوە، چونکە تۆزی زەردی سەرچاوەگرتوو لە باکووری ڕۆژهەڵاتی چین بەردەوامە لە کاریگەری خستنە سەر ناوچەکە، کە دەبێتە هۆی ئاستی 'خراپ'ی تۆزی ورد و داواکاری نوێ بۆ هاوڵاتیان بۆ پێشخستنی تەندروستی هەناسەدانیان.

ئاگاداریی تۆزی زۆر ورد سەرەتا لە 5ی کانوونی یەکەم کاتژمێر 9ی ئێوارە دەرکرابوو، وەک وەڵامێک بۆ زیادبوونێکی بەرچاو لە چڕییەکانی PM-2.5. ئەم گەردیلە وردبینانە، کە قەبارەیان کەمترە لە 2.5 مایکرۆمەتر، مەترسییەکی تەندروستی جددی دروست دەکەن بەهۆی توانایان بۆ چوونە ناو قووڵایی سییەکان و تەنانەت چوونە ناو سووڕی خوێن، کە بە شێوەیەکی پۆتەنسیەل دەتوانێت ببێتە هۆی نەخۆشییە جددییەکانی هەناسەدان و دڵ و دەمارەکان. تێکچوونی کوالێتی هەوا لە سیئۆل لە ڕۆژانی پێشوودا بە پلەی یەکەم بەهۆی وەستانی بەرگەهەواوە بوو، کە ڕێگەی بە کۆبوونەوەی پیسکەرەکانی هەوای ناوخۆیی دا، و بەهۆی لێشاوی زیادەی تۆزی ورد لە سەرچاوە دەرەکییەکانەوە خراپتر ببوو.

بە گوتەی بەرپرسانی پەیمانگای لێکۆڵینەوەی تەندروستی گشتی و ژینگە سەر بە حکومەتی میترۆپۆلیتان سیئۆل، باشتربوونی کوالێتی هەوا بە شێوەیەکی بەرچاو دەگەڕێتەوە بۆ هاتنی باوبژەی پاکی باکووری ڕۆژئاوا. ئەم باوبژانە ڕۆڵێکی گرنگیان هەبوو لە بڵاوکردنەوەی پیسکەرە وەستاوەکان و نوێکردنەوەی هەوا لە سەرانسەری شارەکەدا. ئەم دیاردە سروشتییە ڕێگەی بە پەیمانگا دا کە دیاری بکات کوالێتی هەوا بە پێویست باشتر بووە، کە بووە هۆی بڕیاری هەڵگرتنی ئاگادارییەکە دوای نزیکەی 26 کاتژمێر.

بەڵام، هەڵگرتنی ئەم ئاگادارییە بە واتای کۆتایی هاتنی تەواوی کێشەکانی کوالێتی هەوا لە پایتەختدا نییە. بەرپرسانی شاری سیئۆل جەختیان لەوە کردەوە کە سەرەڕای باشتربوونی ئاستی PM-2.5، هاتنی بەردەوامی تۆزی زەرد لە باکووری ڕۆژهەڵاتی چینەوە بە واتای ئەوەیە کە چڕییەکانی تۆزی ورد لە ئاستێکی 'خراپ'دا دەمێننەوە. تۆزی زەرد، یان 'هوانگسا'، زۆرجار تەنها گەردیلەکانی لم و خاک نا، بەڵکو کانزا قورسەکان و ماددە زیانبەخشەکانی تریش هەڵدەگرێت، کە پۆتەنسیەلەن مەترسیدارترە لە تۆزی وردی ئاسایی. لەبەر ئەوە، بە توندی ئامۆژگاری هاوڵاتیان دەکرێت کە بە توندی پابەند بن بە ڕێنماییە بنەڕەتییەکانی بەڕێوەبردنی تەندروستی هەناسەدان، لەوانە بەستنی ماسکی پارێزەر (وەک ماسکی KF94) لە دەرەوە، کەمکردنەوەی چالاکییەکانی دەرەوە، بە تایبەت بۆ گرووپە لاوازەکان وەک منداڵان و بەساڵاچووان، مانەوە بە شێوەیەکی پێویست شێدار، و دەست شوشتنی بەردەوام.

پرسی پیسبوونی هەوا، کە هەردوو تۆزی زۆر ورد و تۆزی زەرد دەگرێتەوە، کێشەیەکی دووبارەبووەوەیە بۆ سیئۆل و شارە گەورەکانی تری ناوچەکە، بە تایبەت لە مانگەکانی پاییز و زستاندا. حکومەتی میترۆپۆلیتان سیئۆل سیستەمێکی گشتگیری چاودێری کوالێتی هەوا لە کاتی ڕاستەقینەدا بەڕێوەدەبات و بە چالاکی زانیاری نوێ بە هاوڵاتیان دەدات. سەرەڕای ئەوە، شارەکە چەندین سیاسەتی درێژخایەن جێبەجێ دەکات کە ئامانجیان کەمکردنەوەی تۆزی وردە، وەک سنووردارکردنی کارپێکردنی ئۆتۆمبێلە دیزڵیە کۆنەکان، هاندانی گەرمکەرەوەی ژینگەدۆست، و باشترکردنی کۆنترۆڵی تۆز لە شوێنەکانی بیناسازی. ئەم هەوڵە ناوخۆییانە بە هاوکاری ژینگەیی بەردەوام لەگەڵ وڵاتانی دراوسێ تەواو دەکرێن بۆ بەرەنگاربوونەوەی سەرچاوەکانی پیسبوونی سنووربەزێن.

شارەزایان پێشنیار دەکەن کە بارودۆخی بەرگەهەوا لە مانگە ساردەکاندا زۆرجار دەبێتە هۆی چڕییەکی بەرزتری تۆزی ورد. ماوەکانی وەستانی بەرگەهەوا لەگەڵ زیادبوونی دەرهاویشتەکان بەهۆی گەرمکردنەوەوە بە شێوەیەکی بەرچاو بەشداری لە کێشەکەدا دەکەن. هەوڵە هاوبەشەکانی تاکە هاوڵاتیان لە بەڕێوەبردنی تەندروستییان و وەڵامدانەوەی چالاکانە لە لایەن دامەزراوە حکومییەکانەوە بۆ دڵنیابوون لە ئاسمانی پاکتر بەسەر سیئۆلدا زۆر گرنگن. لە کاتێکدا هەڵگرتنی ئاگادارییەکە ئارامبوونێکی کاتی دەهێنێت، بەڵام ئەمە بیرهێنانەوەیەکی گرنگە کە وریایی بەردەوام و کاری بەردەوام بۆ چارەسەرکردنی کێشە بەردەوامەکانی تۆزی ورد و تۆزی زەرد پێویستە.

ئاژانسی هەواڵی ئەخباری